Natuurbegraven en de Omgevingswet

Met de invoering van de Omgevingswet op 1 januari 2024 is het vergunningstraject voor natuurbegraafplaatsen veranderd. Voor overheden en ontwikkelaars betekent dit: één wet, één vergunning en meer ruimte voor maatwerk. Voor landeigenaren en stichtingen biedt dit kansen, maar ook vragen.

Wat verandert er concreet?

De Omgevingswet vervangt de oude Wet ruimtelijke ordening, de Wet milieubeheer, de Waterwet, de Crisis- en herstelwet en diverse andere regels. Voor natuurbegraafplaatsen zijn de belangrijkste veranderingen:

• Eén omgevingsvergunning voor bouwen, milieu, water en natuur.
• Bestemmingsplannen maken plaats voor omgevingsplannen met meer flexibiliteit.
• Gemeenten krijgen meer verantwoordelijkheid én meer instrumenten voor maatwerk.
• Participatie en draagvlak worden expliciet onderdeel van het besluitvormingsproces.

Vergunning voor een natuurbegraafplaats

Een natuurbegraafplaats valt onder de Wet op de lijkbezorging. Dat betekent dat naast de Omgevingswet ook toestemming van het college van burgemeester en wethouders nodig is. In de praktijk doorlopen we dus twee sporen tegelijk: het omgevingsvergunningtraject en de procedure voor lijkbezorging.

Rol van de gemeente

De gemeente speelt een centrale rol. Zij beoordeelt of de locatie past in het omgevingsplan, of er voldoende ruimte is voor begraven en of de milieu- en natuurwaarden gewaarborgd zijn. Een goede voorbereiding — met een haalbaarheidsstudie, draagvlakanalyse en helder landschapsplan — versnelt dit proces aanzienlijk.

Aandachtspunten voor ontwikkelaars

1. Start vroeg met overleg met de gemeente en provincie.
2. Breng de ecologische en landschappelijke waarden helder in kaart.
3. Betrek omwonenden en belanghebbenden bij het plan.
4. Zorg voor een sluitend beheerplan en financiering voor eeuwigdurend onderhoud.